|
|
|
|
|
|
Krzywda, cierpienie i
towarzyszące im wybaczenie to uniwersalne tematy literackie. Motyw krzywdy,
cierpienia i wybaczenia możemy dostrzec w wielu lirykach młodopolskich.
Motywy te rozważają w swych wierszach tak wielcy poeci tamtego okresu, jak
Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Jan Kasprowicz czy Leopold Staff. Na
krzywdy i cierpienie, jakie zadaje nam samo życie, zwraca nam uwagę w
utworach "Koniec wieku XIX" i "Hymn do Nirwany" Kazimierz
Przerwa-Tetmajer. Autor szuka sensu życia, którego nie odnajduje. Jest on
załamany, nie chce dalej żyć, ponieważ zdaje sobie sprawę z tego, że
egzystencja jest wieczną udręką nas wszystkich. Na potwierdzenie tych słów w
wierszu "Na Anioł Pański", autor pragnie uświadomić nam cierpienie
zwykłych ludzi. Nikt nie może być pewnym jutra. Podobne
spostrzeżenia możemy dostrzec u Jana Kasprowicza, który w hymnie "Dies
irae" ukazuje człowieka nie potrafiącego przezwyciężyć cierpienia. Autor
przedstawia katastroficzny obraz świata, w którym odnajdujemy wiekuiste męki.
Jednak według Jana Kasprowicza cierpienie ludzkie rozpoczęło się wraz z
grzechem pierworodnym, a popełniając go człowiek skrzywdził się. Poeta
oskarża także samego Boga. Stwórca nie robi nic, by ulżyć ludziom. Swą
biernością i bezczynnością krzywdzi cierpiących katusze. Autor atakuje Boga,
by następnie w "Hymnie świętego Franciszka z Asyżu" wybaczyć mu, a
nawet podziękować. Możemy zaobserwować niewiarygodną zmianę stosunku do
życia. Jan Kasprowicz wybacza Bogu wszystkie krzywdy. W "Księdze
ubogich" akceptuje cierpienie jako naturalne dla życia, z którym się już
ostatecznie pogodził. Również
Kazimierz Przerwa-Tetmajer próbował przełamać nastroje dekadenckie. W utworze
"Evviva l`arte" poeta zwraca uwagę na sztukę, która może
zrekompensować niedostatki życiowe. Dzięki erotykom oraz zwróceniu ku
przyrodzie Kazimierz Przerwa-Tetmajer uświadamia sobie, iż trzeba żyć dalej.
Należy pogodzić się z trudnościami i przeciwnościami, jakie spotykają nas w
życiu. Cierpienie jest naturalnym składnikiem życia. Wszyscy muszą cierpieć,
by później umieć docenić radość. Taka
interpretacja życia jest zgodna z filozofią świętego Franciszka z Asyżu.
Wpływ mądrości średniowiecznego świętego wywarł duży wpływ na twórczość
poetów Młodej Polski. Bardzo wyraźnie ukazuje to zjawisko wiersz Leopolda
Staffa p.t. "O miłości wroga". Autor uważa, że należy przebaczyć nawet
największemu wrogowi. Człowiek powinien odnaleźć w sobie chrześcijańską
pokorę i zawsze być gotowym wybaczyć. Żadne krzywdy i cierpienia nie mogą
przysłonić ludziom radości życia, lecz aby każdy cieszył się swoim
istnieniem, należy uczyć się spoglądać na świat nie tylko "ze złej
strony". Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Jan Kasprowicz i Leopold Staff potrafili stawić czoła krzywdom niesionym przez życie oraz cierpieniu, jaki temu towarzyszy. |
|
Adam Mickiewicz "Dziady część III"
Mit grecki - pojęcie i podział
Biblia
Literatura parenetyczna; ideał rycerza i władcy, ascety - świętego, oraz kochanka
Quo Vadis
"Treny" J. Kochanowskiego
Topos śmierci w kulturze i sztuce średniowiecza
Adam Mickiewicz „Dziady” cz. II, IV, I
Henryk Sienkiewicz „Potop”
„Pan Tadeusz” czyli Ostatni zajazd na Litwie...
Molier "Świętoszek" - charakterystyka Tartuffe'a
Barok - literackie i ideowe wyznanie epoki
Filozofia starożytnej Grecji i Rzymu
Barok - charakterystyka epoki.
Filozofowie greccy.
Wybrane mity greckie, ich sens oraz ponadczasowy charakter
Wizja Boga, świata i człowieka...
"Świętoszek” Molier’a – charakterystyka postaci
Porównaj dwie wybrane relacje literackie z życia w obozach
Stanisław Wyspiański “Wesele”